Saishruti

चौदा लांडग्यांनी नदी जिवंत केली.... अमेरिकेतील येलो स्टोन नॅशनल पार्कमधली ही नदी गेल्या शंभर वर्षांत हळूहळू आटत गेली आणि आता ती फक्त पावसाळ्यातच वाहू लागली. पावसाळ्यानंतर अल्पावधीतच नदी कोरडीच पडू लागली. भरपूर पाऊस पडूनही ती फक्त पावसाळ्यात वाहत होती. शतकभरापूर्वी ती बारमाही वाहत होती. बऱ्याच अभ्यासानंतर बारमाही वाहणारी ही नदी आटण्याची कारणे आणि तिला पुन्हा वाहते करण्यासाठीच्या उपाययोजनांवर राष्ट्रीय स्तरावर चर्चा झाल्या. त्यातून नदी आटण्याचा संबंध लांडग्यांशी आहे आणि लांडग्यांचा संबंध माणसांशी असल्याचे लक्षात आले. येलो स्टोन नॅशनल पार्क हे अमेरिकेतील पश्‍चिम युनायटेड स्टेटमधील वायव्य कोपऱ्यात विस्तारलेले एक राष्ट्रीय उद्यान आहे. हे अमेरिकाच नव्हे, तर जगातील पहिले राष्ट्रीय उद्यान म्हणून मानले जाते. तेथील वन्यजीव आणि अनेक भूऔष्णिक वैशिष्ट्यांसाठी हे उद्यान ओळखले जाते. गेल्या शतकाअखेर म्हणजे १९०० पर्यंत या जंगलातील लांडगे तेथील स्थानिक लोकांनी शिकार करून संपवले होते. लांडग्यांच्या कातडीपासून बनवलेल्या वस्तूंना अमेरिका व युरोपमध्ये खूप मागणी असल्याने त्यांची बेसुमार शिकार होत होती. त्यात...

*रात्री माझं गाव विकताना पाहिलं* निवडणुकीच्या पहिल्या रात्री *मी माझं गाव विकताना पाहिलं* कुठे हजारात, कुठे पाचशेत बरबाद होताना पाहीलं गावाला घडवण्याचे अमीष दाखवुन गावं *मटन आणि दारुत* बुडवताना पाहीलं  निवडणुकीच्या पहिल्या रात्री मी *माझं गाव विकताना पाहील* इतक्या दिवस साड्या ओढणारं अचानक साड्या वाटताना दिसलं  मटनाच्या तुकड्यात दारुच्या बाटलीसाठी  गरीबाला मी लाचार होताना पाहिलं,  रात्री मी *माझं गाव विकताना पाहिलं*  पैश्या पुढे स्वाभिमान स्वतःचा विकताना पाहिला पुन्हा गरीब बिचारा गरीबचं राहिला... त्याच्या डोळ्यांतला तो निर्दयी स्वार्थ  मी माझ्या डोळ्यांनी पाहीला निवडणुकीच्या पहिल्या रात्री  *मी माझं गाव विकताना पाहिलं* गरिबांना पायदळी तुडवणारा आता त्यांच्या पाया पडताना दिसला गरिबांच्या झोपडीकडे जाताना  त्याचे जोडे केवढे घासले पण वरवरच्या प्रेमाचा डाव  मी त्याच्या तोंडावर पाहीला, निवडणुकीच्या पहिल्या रात्री  *मी माझं गाव विकताना पाहिलं* लोकशाही ढाब्यावरच बसवून  त्याने तोडलेत गरीबांचे लचके आज दडपशाही मतदानाला आणली  गावाच्या स्वप्न...

*वांझ......*     ▪️ *लेखिका : सुहासिनी* लग्नाला चाळीस वर्षे झाली होती.पण आज तिने त्याच्या डोळ्यात पहिल्यांदाचं अश्रु पाहिले होते.तो हळव्या स्वरात तिला सांगु लागला,*"आयुष्यभर कष्ट करुन,घाम गाळून जे घर उभे केले,ज्या घराचा प्रत्येक कोपरा ह्या हातांनी सजवला,ते घर सोडून येतांना काही नाही वाटले,त्या घराचा उंबरठा नेहमीसाठी सोडून येतांनाही काहीच नाही वाटले गं...पण.. पण.. वृद्धाश्रमाची पहिलीचं पायरी चढताना वांझ असल्या सारखे वाटले."* ती त्याच्याकडे खिन्न नजरेने बघतच राहिली,पापणी न हलवता.त्याने स्वतःला सावरले आणि पुढे म्हणाला,*"सुनिता..मी जो निर्णय घेतला आहे तो योग्य आहे ना गं?"* तिने बस होकारार्थी मान हलवली.मनात उदासीनता होती थोडी त्याच्या आणि थोडी तिच्याही.त्याने पुन्हा विचारले,*"तुझा माझ्यावर विश्वास आहे ना गं?"* हे वय राहिले नव्हते कष्ट करण्याचे, पण त्याला पुन्हा शुन्यातुन विश्व निर्माण करायचे होते.स्वाभिमान दूखावला गेला होता त्याचा.त्याच्या खांद्यावर डोके हलकेच टेकत,त्याला सावरत,"हो" म्हणाली ती. उद्याचा दिवस वेगळा असेल. घरात वाद सुरु होता.वैभव व सुनिता...

*तेच बरं होतं राव*  ------------------------ घेवड्याचं कालवण किंवा घेवड्याची आमटी आठवतीय का मित्रांनो.. हा सिझन फक्त आणि फक्त घेवड्याचा कालवणाचा असायचा..  कालवण झालं की उसळ आण उसळ झाली की कालवण ..नुसता रतीब. रोज तेच... पावटा, वाटाणा, चवळी, मुग, मटकी हे पण असायचं त्या मेनूकार्डमध्ये पण थोड्या प्रमाणात ... पावट्याच्या ठिकरीच्या आमटीची चव दुसर्‍या कशालाच नाही..इतकी भारी ... बटाट्याच्या सिझनला फक्त बटाटाच.. बाकी काहीच नसायचं ... पण त्याची चव अशी होती की आजचं कितीही भारी जेवण त्याच्यापुढं फीकं पडेल.. कधी कंटाळा नाय आला या मेनूचा. कालवण फक्त तेल, चटणी ,कोथिंबीर एवढेच टाकलेलं होतं पण आजच्या महागड्या मसाल्यांना लाजवेल एवढी अविट गोडी आणि चव होती त्यात.. सगळं नैसर्गिक होतं.. पिकांना रसायनाचं प्रमाण अत्यल्प होतं.. बियाणं असली होतं, हायब्रिड नव्हतं..तेल घरच्या भुईमुगाच्या शेंगाचं ..भाज्या ताज्या..तोडून आणायच्या अन् करायच्या..पाणी शुद्ध होतं ..कुठही प्रदुषणाची कीड लागली नव्हती.. वर्षातून चार पाच वेळा पुरणपोळी, कधीतरी चपाती अन् खूप कमी वेळा भात बनायचा.. आई पुरणपोळी करत असताना तिच्या पदराजवळ...

आम्ही फ्रिज विकतो  आमच्या कडे फ्रिज आहे हे , आलेल्या पाहुण्याला कळावे म्हणून मुद्दामून आम्ही त्याला, फ्रिजचं थंड पाणी चालते ना तुम्हाला असं ठासून विचारत असू.  उन्हाळ्याचे दिवस होते. त्या मुळे आजूबाजूचे शेजारी सर्रास गार पाणी वगैरे मागायला येत. एकदा, माझे साहेब,  त्यांची बायको आणि दोन मुलं  घरी येणार असल्याचा फोन मी बायकोला केला. साहेब घरी येताहेत, फ्रिज बीज पुसून ठेव. घर पण आवरून ठेव.  ती म्हणाली, की त्या दिवशी तिची भिशी आहे. त्या मुळे थोडावेळ तुम्ही गप्पा मारत बसा. मी येतेच.  संध्याकाळी आम्ही घरी आलो तर सांगितल्या प्रमाणे बायको घरी नव्हती. आम्ही गप्पा मारत तिची वाट पाहात बसलो होतो. त्यांना पाणी द्यायसाठी मी फ्रिज उघडलं आणि बघितलं तर आत मध्ये फॅमिली पॅक आईसक्रीम चा एक बॉक्स डीप फ्रिज मध्ये ठेवलेला होता. मला बायकोच्या समजूतदार पणाचा खूप अभिमान वाटला.  म्हटलं, साहेब,  बायको येई पर्यंत आपण आईसक्रीम खाऊ या का. आईसक्रीम म्हटल्यावर त्यांची मुलं तर जाम खूषच झाली. त्यांची बायको म्हणाली, तुम्ही बसा बोलत मी घेऊन येते. तुमचं घर काय परकं थोडंच आहे मला. ती आत ...

🚪🚪🚪🚪🚪🚪🚪🚪🚪🚪🚪                 * घराचं दार * *घराला असतं एक वाट पाहणारं दार।*    *आई बाबा नाव तयाचे समजदार।धृ।* *दाराला आस्थेचे महिरपी तोरण* *जणू आदरतिथ्याचे प्रेमळ किरण* *एकमेव विसाव्याचे स्थान उबदार* *घराला असतं एक वाट पाहणारं दार।१।* *दारिद्र्याच्या दशवतारात न मोडणारे* *कोत्या विचाराच्या वाळवीने न सडणारे* *ऐश्वर्याच्या उन्मदात कधी न फुगणार* *घराला असतं एक वाट पाहणारं दार।२।* *नातवंडांच्या आगमनाला नेते तुकडापाणी।* *करी लेकीची पाठवणी साश्रू नयनांनी।* *व्यसनी पावलांना आणत ताळ्यावार* *घराला असतं एक वाट पाहणारं दार।३।* *ऊन पावसाचा मारा हे सोसत असतं* *वाईट नजरांना सतत झेलत असतं* *आदरयुक्त नजरेने उभं असतं धाकदार* *घराला असतं एक वाट पाहणारं दार।४।* *बाहेर जाताना आशिर्वाद हे देतं* *उशीर झाला तर जाब पण विचारतं* *साऱ्या कुटुंबाचं असतं हे राखणदार* *घराला असतं एक वाट पाहणारं दार।५।*  *तकलादू वाटलं तरी आडोसा असतं* *चांगल्या-वाईटाच कानोसा घेत असतं* *अडाणी असलं तरी करत मूल्यांच संस्कार* *घराला असतं एक वाट पाहणारं दार।६।* *आयुष्यात नेहमी ...